İdas’ın Kökeni ve Tanrısal Soy Söylentileri

İdas, Mesenya kralı Aphareus ile Arene’nin oğluydu. Ama bazı efsaneler, annesinin bir gece Poseidon’la birlikte olduğunu ve İdas’ın aslında deniz tanrısının oğlu olduğunu anlatır. Bu iddia kesinlik taşımasa da, İdas’ın genç yaşta gösterdiği olağanüstü fiziksel güç, bu söylentileri kuvvetlendirirdi. Rivayetlere göre, bir zamanlar arabasını ok gibi fırlatarak göğe çıkmış, Zeus’un katına meydan okumaya bile yeltenmişti. Fakat onun hikâyesi zaferle değil, öfke ve kayıpla şekillenecekti.

Çocukluk yıllarından itibaren kardeşi Lynkeus’la birlikte yetişti. İki kardeş, sadece kan bağıyla değil, karakterde de sıkı sıkıya bağlıydı. Lynkeus’un keskin görüşüyle birleşen İdas’ın fiziksel kuvveti, onları birlikte aşılması zor bir ikili hâline getiriyordu. Mesenya halkı onları “Apharetidler” adıyla anardı ve savaş zamanlarında bu iki kardeşin gölgesini düşman bile tanırdı.

Argonotlar Seferinde İdas ve Lynkeus

İdas ve Lynkeus, Altın Post’un peşine düşen Argonotlar arasında da yer aldı. İason’un çağrısıyla Argo gemisine katıldıklarında, birlikte savaşmış, birlikte yol almışlardı. Fakat bu seferde yıldız gibi parlayan isimler arasında, İdas geri planda kaldı. Polluks’un dövüş ustalığı, Herakles’in kudreti, Orfeus’un ezgileri varken; onun yumruğundaki sertlik ya da Lynkeus’un gözleri, yalnızca görev bilinciyle anıldı. Belki de bu gölgede kalmışlık, sonrasında içlerinde bir huzursuzluk büyüttü. Tanrısal soyda olmayan kahramanlar için, unutulmak bazen en büyük yaradır.

Leukippos’un Kızları İçin Dioskorilerle Çatışma

İdas’ın yazgısı, yalnızca savaş meydanlarında değil, kadınlar arasında da şekillendi. Phoibe ve Hilaira adındaki Leukippos’un kızları, hem güzellik hem asaletleriyle Peloponez’de dillere destandı. İdas ve Lynkeus onlarla nişanlanmıştı. Ancak bir gün, Dioskori (Kastor ve Polluks) bu iki genç kadını alıp kaçırdı. Sebebi ne olursa olsun (aşk mıydı, gurur mu, yoksa güç gösterisi mi) bu olay, yalnızca evlilik değil, onur meselesi hâline geldi. İdas için bu kaçırma, bir akrabanın ihaneti, bir erkekliğin küçümsenmesi ve bir halkın gözündeki konumun lekelenmesiydi.

Öfke, onun karakterinde daima yer bulmuştu ama bu defa başka bir şeydi: kana susamış bir hak arayışı. Lynkeus’la birlikte silahlandılar. Mesenya toprakları, bu dört kahramanın karşı karşıya geldiği yer oldu. Ne yazık ki burada dökülen kan, yalnızca düşmanların değil, aynı ailenin üyelerinin de kanıydı. Kastor, bu çatışmada Lynkeus’un mızrağıyla ölümcül bir yara aldı. Fakat İdas, onun ölümünün sevincini yaşayamadan Polluks’un öfkesiyle yüzleşti. Yarı tanrı Polluks, kardeşinin ölümünü gözleriyle gördükten sonra, öfkesini dizginlemedi. Ve o anda, İdas’ın tüm gücü, tanrısal bir yumruğun karşısında yetersiz kaldı. Polluks onu öldürdü. Belki bir tanrıdan gelen en adil ama en acı cezaydı bu.

İdas’ın Ölümü ve Mitlerdeki Tartışmalı Mirası

İdas’ın hikâyesi burada sona erdi ama ardında bıraktığı iz, hiç silinmedi. Bazı anlatılar onun öfkeli biri olduğunu, kimileri haklı bir onur savaşı verdiğini savundu. Ancak şu kesin: İdas ne tanrı kadar yüce ne de tamamen trajik bir kurbandı. O, insan doğasının ikircikli yönlerini taşıyan bir kahramandı. İçindeki güçle dik durdu, ama öfkesini kontrol edemedi. Kardeşini kaybetti, düşmanını öldürmeye çalıştı ama kendi sonunu da çağırdı. Bu yüzden onun adı mitolojide asla yüceltilmez ama unutulmaz da.

Gölgede Kalan Bir Kahraman Olarak İdas

Kimi kahramanlar, yıldızlara yazılır. Kimi hikâyeler sonsuzlukla ödüllendirilir. Ama bazı isimler yalnızca gölgede yaşar. İdas, o gölgenin yankısıydı. Öfkenin şekil verdiği bir hayat, onurun saptırdığı bir kader… Tanrılardan bir adım uzakta, fanilerden bir adım önde yürüyenlerin en yalnız örneklerinden biriydi.