Yunan Mitolojisinde Makhai’nin Kökeni ve Eris’in Çocukları

Kargaşa tanrıçası Eris’in çocukları arasında en korkunç ve kana susamış olanları Makhai’dir. Yunanca “μάχη” kelimesi “savaş” anlamına gelir ve Makhai, bu kelimenin çoğul halinden türetilmiştir. Ancak onlar yalnızca sıradan savaşçılar değildir. Her biri bir savaşın, bir çarpışmanın, bir cephe hattının ete kemiğe bürünmüş halidir. Makhai, çokluktur. Onlar bir tek varlık değil, bir sürü, bir sürüden öte bir çığlıktır. Çarpışan orduların iç içe geçen laneti gibidirler. Her biri bir savaş anının tanrısal parçasıdır. Bir kılıç hamlesi, bir mızrak darbesi, bir çığlık, bir ölüm.

Makhai’nin isimleriyle anılmamış olması onların gücünü azaltmaz. Tam tersine, kimliksiz oluşları onları evrensel kılar. Çünkü savaşın adı değişse de doğası değişmez. Her savaşta Makhai vardır. Truva’nın surlarında, Marathon’un ovalarında, Thermopylai’nin dar geçidinde. İnsan ne zaman bir silahı kuşansa, Makhai ortaya çıkar.

Çatışmanın Nabzı

Makhai, yalnızca fiziksel çarpışmalarla beslenmez. Onlar korkudan, nefretten, kana susamışlıktan doğar. Eris’in getirdiği huzursuzluk kalplere yerleştiğinde, insanlar birbirine kin duymaya başladığında, ilk kılıç daha bile çekilmeden Makhai oradadır. Onların varlığı savaşın sonuçlarında değil, başlangıcındaki niyettedir.

Her biri bir çatışma anına karşılık gelir. Bir tanesi ilk darbeyi simgelerken bir diğeri düşmanın gözlerine korku salan zafer çığlığını kişileştirir. Bir başkası, yoldaşının ölüsü başında diz çöken askerin gözyaşlarına dönüşür. Onlar, savaşın başlangıcından sonuna kadar geçen sürecin ruhlarıdır.

Makhai ve Ares’in Kanlı Orduları

Makhai, çoğu zaman büyük tanrıların hizmetinde görülür. Ares’in, yani savaş tanrısının en yakın yoldaşları arasında yer alırlar. Ares savaşı planlarken, Makhai onu sahada uygular. Onlar savaşın mantığı değil, öfkesidir. Bu yönüyle tanrılaştırılmış düzenli çatışma yerine, ilkel, kontrolsüz, kanlı çarpışmanın sembolüdürler. Athena akılla savaşır, Ares tutkuyla; ama Makhai yalnızca yıkımla.

Birçok anlatımda Makhai, Ares’in ordularının önünde ilerleyen hayaletler gibi gösterilir. Onlar bir yeri kuşatmaz, bir strateji izlemez; yalnızca öldürürler. Ve onlar ilerledikçe şehirler çöker, halklar dağılır, tarih kanla yeniden yazılır.

İnsan Kalbindeki Savaş

Makhai’nin en derin etkisi, tanrıların değil ölümlülerin yüreğindedir. Onlar insanların içindeki şiddet arzusuna ses verir. Bir baba oğlunu korumak için bile olsa kılıcını çektiğinde, bir kral fetih hırsına yenildiğinde, bir savaşçı intikam için düşmanın boynunu aradığında, bu anlarda Makhai içlerinden geçer. Onlar insanın ruhundaki şiddet potansiyelinin tanrısallaşmış halidir.

Bu yüzden Makhai, yalnızca savaş meydanlarında değil, halkların hafızasında, annelerin yaslarında, çocukların kâbuslarında yaşar. Onlar her çağda, her dilde, her ülkenin tarihinde yeniden ortaya çıkar.